Profast
Các tin tức bất động sản mới nhất được Profast cập nhật
Trong giới kiến trúc toàn cầu, có một câu nói nổi tiếng: "Ban ngày, công trình thuộc về Kiến trúc sư. Nhưng khi màn đêm buông xuống, công trình đó thuộc về Nhà thiết kế ánh sáng". Khi mặt trời lặn, mọi hình khối, màu sắc và vật liệu của công trình sẽ hoàn toàn chìm vào bóng tối nếu không có sự can thiệp của ánh sáng nhân tạo. Dịch vụ thiết kế ánh sáng ngoại thất (Exterior Lighting Design) ra đời như một chiếc đũa thần, không chỉ đánh thức vẻ đẹp tiềm ẩn của công trình trong đêm mà còn thổi vào đó một "linh hồn" mới, một câu chuyện cảm xúc hoàn toàn khác biệt so với ban ngày.
Thiết kế ánh sáng ngoại thất là một bộ môn khoa học nghệ thuật giao thoa giữa ba lĩnh vực: Vật lý quang học (để tính toán cường độ, góc chiếu), Kỹ thuật điện (để đảm bảo an toàn, tiết kiệm năng lượng) và Nghệ thuật thị giác (để tạo ra cảm xúc). Khái niệm "ngoại thất" ở đây bao trùm một phạm vi rất rộng, bao gồm: Chiếu sáng mặt tiền kiến trúc (Facade Lighting), Chiếu sáng cảnh quan sân vườn (Landscape Lighting), chiếu sáng đường nét hạ tầng, và chiếu sáng nghệ thuật các công trình công cộng, di sản văn hóa.
Phần lớn người dân và thậm chí một số nhà thầu xây dựng vẫn đang đánh đồng việc "mua đèn về lắp cho sáng" với "thiết kế ánh sáng". Lắp đèn chỉ đơn thuần là giải quyết nhu cầu nhìn thấy (công năng). Bạn mua một chiếc đèn pha công suất lớn chiếu thẳng vào sân, sân sẽ sáng rực, nhưng nó thô thiển, chói lóa và phá hỏng toàn bộ thẩm mỹ không gian. Ngược lại, Thiết kế ánh sáng là việc "giấu đi nguồn sáng" để chỉ tôn vinh "hiệu ứng ánh sáng". Một nhà thiết kế chuyên nghiệp sẽ tính toán chi tiết bóng đổ, nhiệt độ màu, chỉ số hoàn màu để vệt sáng quét qua một bức tường đá tự nhiên làm nổi bật từng vân đá gồ ghề, hay hắt lên một tán cây cổ thụ tạo ra hiệu ứng mờ ảo, huyền bí.
Ánh sáng không còn là yếu tố phụ trợ, nó đã trở thành một thành tố cấu trúc. Đối với các công trình thương mại (Tòa nhà văn phòng, Khách sạn, Trung tâm thương mại), thiết kế ánh sáng mặt tiền chính là công cụ định vị thương hiệu (Brand Identity). Một tòa tháp rực rỡ vươn lên giữa bầu trời đêm sẽ trở thành một Landmark (biểu tượng) của thành phố, thu hút sự chú ý, tạo ra điểm nhấn truyền thông vô giá. Đối với các khu đô thị và biệt thự tư nhân, ánh sáng sân vườn định hình đẳng cấp của gia chủ, tạo ra một không gian thư giãn (healing space) trị liệu tâm trí sau một ngày dài làm việc căng thẳng, đồng thời gia tăng giá trị thương mại của bất động sản lên gấp nhiều lần.
Việc thuê một đơn vị chuyên nghiệp thiết kế ánh sáng ngoại thất không phải là một khoản chi phí xa xỉ, mà là một sự đầu tư sinh lời cả về mặt cảm xúc lẫn kinh tế. Dưới đây là những lợi ích cốt lõi mà các giải pháp chiếu sáng bài bản mang lại.
Ánh sáng là vật liệu xây dựng duy nhất không có khối lượng nhưng lại có sức mạnh thay đổi hoàn toàn nhận thức về không gian. Tùy thuộc vào cách chiếu sáng, một khối bê tông đồ sộ có thể trở nên nhẹ tựa lông hồng lơ lửng giữa không trung. Dịch vụ thiết kế sẽ phân tích kỹ lưỡng tỷ lệ vàng của công trình, các đường nét phào chỉ (với kiến trúc Tân Cổ Điển) hay các mảng khối giật cấp (với kiến trúc Hiện đại) để quyết định vị trí đặt đèn. Ánh sáng giúp che giấu đi những khuyết điểm thi công và phô diễn ra những đường nét đắt giá nhất của công trình.
Một không gian ngoại thất ngập chìm trong bóng tối là cơ hội tuyệt vời cho những kẻ xâm nhập bất hợp pháp. Thiết kế ánh sáng an ninh không đồng nghĩa với việc chiếu sáng trưng toàn bộ khu vườn như ban ngày. Chuyên gia sẽ thiết lập các lớp ánh sáng tại cổng ra vào, tường rào, các góc khuất và kết hợp với hệ thống cảm biến chuyển động (Motion sensor). Về mặt an toàn sinh hoạt, kỹ thuật chiếu sáng lối đi (Path lighting) và chiếu sáng bậc thang (Step lighting) với cường độ dịu nhẹ, hắt rọi xuống đất sẽ giúp con người di chuyển dễ dàng mà không bị chói mắt (Glare) hay vấp ngã.
Các công trình ngoại thất thường có thời gian chiếu sáng kéo dài từ 10 đến 12 tiếng mỗi đêm. Nếu sử dụng sai chủng loại đèn hoặc bố trí thừa thãi, hóa đơn tiền điện sẽ trở thành một gánh nặng khổng lồ. Dịch vụ thiết kế chuyên nghiệp sẽ tính toán chính xác chỉ số quang thông (Lumen) trên mỗi Watt điện năng. Bằng việc ứng dụng công nghệ LED tiên tiến kết hợp với hệ thống điều khiển thông minh (DALI, KNX) cài đặt các kịch bản chiếu sáng (Scene) tự động mờ dần (Dimming) vào lúc nửa đêm, dự án có thể tiết kiệm từ 50% đến 70% điện năng tiêu thụ so với các phương pháp truyền thống.
Con người tiến hóa dưới ánh sáng của mặt trời và mặt trăng. Ánh sáng nhân tạo vào ban đêm nếu có cường độ quá mạnh hoặc chứa quá nhiều quang phổ xanh (Blue light) sẽ ức chế quá trình sản sinh Melatonin, gây rối loạn giấc ngủ. Thiết kế ánh sáng ngoại thất chuyên nghiệp luôn tuân thủ nguyên tắc "Ánh sáng thân thiện với con người". Các khu vực sân vườn nghỉ dưỡng thường ưu tiên sử dụng ánh sáng vàng ấm (2200K - 2700K), tạo cảm giác ấm cúng, thư giãn tựa như ánh lửa trại, giúp gia chủ xoa dịu hệ thần kinh và dễ dàng đi vào giấc ngủ.
Để tạo ra một màn trình diễn ánh sáng hoàn hảo, các chuyên gia thiết kế không dựa vào cảm tính mà phải nắm vững và ứng dụng các thông số kỹ thuật quang học khắt khe. Việc sai lệch một trong những chỉ số dưới đây có thể phá hỏng toàn bộ hiệu quả thị giác.
Nhiệt độ màu quyết định "cảm giác" không khí của không gian. Nó dao động từ dải màu ấm (Vàng, Cam) đến dải màu lạnh (Trắng, Xanh). Cụ thể trong ngoại thất:
- 2200K - 2700K (Vàng siêu ấm): Thường dùng để chiếu sáng các bức tường gạch nung, đá vôi, gỗ tự nhiên hoặc tạo không gian thư giãn quanh lò sưởi ngoài trời.
- 3000K (Vàng ấm tiêu chuẩn): Là nhiệt độ màu quốc dân cho cảnh quan, giúp tán lá cây giữ được màu tự nhiên mà vẫn mang lại sự dễ chịu.
- 4000K (Trắng trung tính): Mô phỏng ánh sáng ban trưa, thường được dùng để chiếu sáng an ninh, hoặc chiếu hắt lên các tán cây có lá màu xanh dương/xám (như cây tùng) để làm nổi bật kết cấu lá.
- 5000K - 6000K (Trắng lạnh): Ít được sử dụng trong cảnh quan nghỉ dưỡng, nhưng lại rất phổ biến trong chiếu sáng mặt tiền các tòa nhà văn phòng cao cấp có vách kính (Curtain wall) để tạo sự hiện đại, lạnh lùng và công nghiệp.
CRI (thang điểm từ 0-100) đo lường khả năng phản ánh chân thực màu sắc của vật thể dưới ánh sáng nhân tạo so với ánh sáng mặt trời. Bạn từng thắc mắc vì sao những khóm hoa hồng đỏ rực ban ngày lại biến thành màu thâm đen, nhợt nhạt dưới ngọn đèn vườn ban đêm? Đó là do đèn có chỉ số CRI quá thấp (< 70). Thiết kế ánh sáng cảnh quan cao cấp yêu cầu sử dụng chip LED có CRI tối thiểu từ 80, và lý tưởng nhất là CRI > 90 (chuyên dùng rọi tiểu cảnh hoa hoặc các tác phẩm điêu khắc nghệ thuật).
Độ chói (Glare) là kẻ thù số một của chiếu sáng. Khi bạn đi dạo trong vườn và bị một ngọn đèn pha rọi thẳng vào mắt gây mù lóa tạm thời, đó là thiết kế thất bại. Các chuyên gia phải sử dụng đèn có chóa chống chói (Honeycomb louver hoặc Snoot) và giấu kỹ nguồn sáng (Concealed lighting). Bên cạnh đó, khái niệm Dark Sky (Bầu trời tối) đang là tiêu chuẩn toàn cầu. Ánh sáng chỉ được phép chiếu vào những bề mặt cần thiết, tuyệt đối không được phát tán ngược lên bầu trời che lấp các vì sao, hoặc xâm phạm hắt sang cửa sổ nhà hàng xóm (Light Trespass).
Tương tự như phối đồ trong thời trang, một không gian ngoại thất ấn tượng phải có chiều sâu thông qua 3 lớp ánh sáng:
- Ambient Light (Ánh sáng môi trường): Lớp nền cơ bản, ánh sáng tản đều, nhẹ nhàng để định hình không gian tổng thể.
- Task Light (Ánh sáng công năng): Ánh sáng có cường độ cao hơn tập trung tại lối đi, bậc thang, khu vực nướng BBQ ngoài trời để con người thực hiện các hoạt động an toàn.
- Accent Light (Ánh sáng điểm nhấn): Chiếc "đinh" của toàn bộ thiết kế. Các chùm tia hẹp (Narrow beam angle từ 5° - 15°) sẽ bắn thẳng vào gốc cây cổ thụ, đài phun nước hoặc cột kiến trúc, tạo ra sự tương phản sáng-tối kịch tính (Chiaroscuro).
Việc sắp đặt đèn ở đâu, góc chiếu bao nhiêu độ sẽ tạo ra những ảo ảnh thị giác hoàn toàn khác biệt. Dưới đây là các thủ pháp chiếu sáng được giới Lighting Designer ứng dụng nhiều nhất trên toàn cầu.
Đây là kỹ thuật phổ biến nhất để chiếu sáng cây xanh và cột kiến trúc. Đèn âm đất (Inground) hoặc đèn cắm cỏ (Spike spotlight) được đặt ở dưới gốc, hướng chùm tia sáng quét lên thân cây và tán lá phía trên. Kỹ thuật này tạo ra sự đảo ngược ánh sáng tự nhiên (mặt trời chiếu từ trên xuống), mang lại cảm giác vĩ đại, uy nghi và có phần kịch tính cho vật thể. Đối với cây có tán lá rộng, cần bố trí 2-3 đèn xung quanh gốc chéo góc để xóa bóng đen đứt gãy.
Ngược lại với Uplighting, Downlighting gắn đèn trên các xà gồ, mái hiên hoặc các nhánh cây cao rọi xuống dưới mặt đất. Đặc biệt, kỹ thuật Moonlighting (Giả lập ánh trăng) là một nghệ thuật tinh tế. Đèn được gắn tít trên các ngọn cây cao (thường dùng ánh sáng trắng hơi xanh 4000K), chiếu xuyên qua các kẽ lá rậm rạp xuống bãi cỏ bên dưới. Hiệu ứng tạo ra là những mảng bóng râm đung đưa trên mặt đất theo chiều gió, lãng mạn và vô cùng thư thái tựa như một đêm trăng rằm.
Nếu công trình của bạn sở hữu một bức tường ốp đá chẻ tự nhiên, tường gạch mộc hoặc gỗ ốp có bề mặt lồi lõm, Grazing là giải pháp bắt buộc. Đèn thanh (Wall washer) hoặc đèn rọi được đặt sát mép tường (cách khoảng 10-15cm) và chiếu lướt dọc theo bề mặt. Ánh sáng sẽ chạm vào các phần lồi tạo ra điểm sáng, và phần lõm sẽ đổ bóng đen. Sự tương phản này làm nổi bật tối đa cấu trúc vật liệu (Texture), khiến bức tường trở nên có chiều sâu và vô cùng sống động.
Khi bạn có một vật thể với hình dáng (form) cực kỳ đặc biệt, ví dụ như một cây tùng vạn niên được cắt tỉa Bonsai nghệ thuật, hay một bức tượng điêu khắc trừu tượng đặt trước một bức tường phẳng. Thay vì chiếu đèn vào bức tượng, nhà thiết kế sẽ giấu đèn phía sau bức tượng và chiếu hắt làm sáng rực bức tường nền. Khi đó, vật thể chính sẽ biến thành một khối đen tuyền sắc nét in trên nền sáng, mang lại cảm giác nghệ thuật đương đại và đầy tính chiêm nghiệm.
Nước kết hợp với ánh sáng là một vũ điệu ma thuật. Với các hồ bơi, hồ cá Koi hay đài phun nước, đèn ngầm (đạt tiêu chuẩn chống nước tuyệt đối IP68) được lắp đặt dưới mặt nước. Khi ánh sáng chiếu xuyên qua dòng nước đang chuyển động, nó sẽ khúc xạ và tạo ra những vệt sáng lấp loáng (Water ripple effect) phản chiếu lên các bức tường, trần nhà hoặc tán cây lân cận. Ánh sáng dưới nước thường dùng màu xanh dương dịu mát hoặc ánh sáng RGB đổi màu theo kịch bản.
Mỗi loại hình kiến trúc mang một sứ mệnh khác nhau, do đó chiến lược chiếu sáng cũng phải được "may đo" riêng biệt để phù hợp với định hướng thương mại hoặc nhu cầu sinh hoạt.
Đối với các tòa nhà văn phòng, tháp tài chính hay trung tâm thương mại, mặt tiền là tấm bảng quảng cáo khổng lồ. Thiết kế ánh sáng ở đây hướng tới sự hoành tráng, động lực học và mang tính biểu tượng. Ứng dụng công nghệ Media Facade (Mặt tiền truyền thông) đang là xu hướng toàn cầu. Hàng vạn điểm ảnh LED (Pixel Node) hoặc LED Linear được gắn vào hệ lam nhôm kính dọc mặt tiền. Thông qua hệ thống điều khiển trung tâm DMX512, toàn bộ tòa nhà có thể đổi màu, chạy chữ, phát video hoặc tạo ra các hiệu ứng hình ảnh 3D chuyển động mượt mà, biến công trình thành một ngọn hải đăng của đô thị.
Ngành Hospitality (Lưu trú nghỉ dưỡng) đòi hỏi sự tinh tế bậc nhất. Khách hàng trả tiền để mua sự thư giãn và cảm xúc. Thiết kế ánh sáng Resort tuân thủ nguyên tắc "Less is More" (Càng ít càng nhiều). Không chiếu sáng tràn lan, mà chỉ tập trung vào các điểm nhấn: hàng cọ ven biển, lối đi lát gỗ nhỏ quanh co, và ánh sáng hắt nhẹ quanh hồ bơi vô cực. Đặc biệt chú trọng đến việc che giấu nguồn sáng để tạo cảm giác tự nhiên nhất. Sự huyền bí, riêng tư và lãng mạn là kim chỉ nam cho phân khúc này.
Sự giao thoa giữa ánh sáng kiến trúc mặt tiền nhà ở và cảnh quan sân vườn. Ở mặt tiền, đèn Wall washer hắt dọc các cột Corinthian (nếu là Tân cổ điển) để phô diễn sự bề thế, quyền uy. Trong sân vườn, ánh sáng được chia theo vùng công năng: khu vực cổng chào rực rỡ đón khách, khu vực BBQ sân sau với ánh sáng chức năng rõ ràng, và khu vực hồ cá Koi với ánh sáng huyền ảo. Ở phân khúc này, hệ thống Smart Home tích hợp (như Casambi, Lutron) được ứng dụng mạnh mẽ để gia chủ điều khiển toàn bộ kịch bản ánh sáng chỉ bằng một nút chạm trên Smartphone.
Chiếu sáng một cây cầu dây văng bắc qua sông hay một công trình di tích lịch sử đòi hỏi quy mô tầm cỡ quốc gia. Thiết kế phải tôn trọng tính nguyên bản của di sản, sử dụng hệ thống đèn không sinh nhiệt (để không làm hỏng vật liệu cổ). Với các cây cầu, ánh sáng vạch ra kết cấu cáp treo, nhịp cầu, tạo ra những dải ruy băng vắt ngang bầu trời đêm, đồng thời phải tuyệt đối đảm bảo an toàn giao thông đường thủy và đường bộ, không gây lóa mắt cho tài xế điều khiển phương tiện.
Môi trường ngoài trời vô cùng khắc nghiệt với nắng nóng bức xạ, mưa bão, độ ẩm cao và côn trùng. Một bản thiết kế hoàn hảo sẽ trở thành thảm họa nếu chọn sai chuẩn thiết bị kỹ thuật.
Chỉ số IP (Ingress Protection) là thông số bắt buộc phải kiểm tra đối với đèn ngoại thất. Thiết bị ngoài trời phải đạt tiêu chuẩn rất cao để tránh rò rỉ điện gây nguy hiểm tính mạng:
- IP54 - IP65: Chống bụi và tia nước phun nhẹ (phù hợp gắn dưới hiên nhà, ban công có mái che).
- IP66: Chống bụi hoàn toàn và chống dòng nước phun áp lực mạnh (dùng cho đèn rọi tường, đèn cắm cỏ chịu mưa trực tiếp).
- IP67: Chống ngâm nước trong thời gian ngắn (dùng cho đèn âm sàn, âm đất - những nơi có khả năng ngập úng khi mưa lớn).
- IP68: Tiêu chuẩn cao nhất, cho phép ngâm ngập hoàn toàn và liên tục dưới nước (bắt buộc dùng cho đèn hồ bơi, đài phun nước).
Với các khu vực công cộng hoặc lối đi sân vườn nơi ô tô, xe máy có thể cán qua, đèn (đặc biệt là đèn âm đất) phải đạt chuẩn IK08 đến IK10, chịu được lực va đập cực mạnh hoặc sức ép lên tới vài tấn. Thân đèn ngoại thất tiêu chuẩn quốc tế thường được đúc bằng Nhôm nguyên khối (Die-cast Aluminum) sơn tĩnh điện ngoài trời nhiều lớp, hoặc Inox 316L (Thép không gỉ kháng muối) để chống lại sự ăn mòn của không khí, đặc biệt là tại các dự án ven biển.
Sự bùng nổ của IoT (Internet of Things) đã định hình lại dịch vụ chiếu sáng. Thay vì bật/tắt bằng cầu dao thủ công, hệ thống hiện đại sử dụng giao thức DALI (Digital Addressable Lighting Interface) hoặc KNX. Mỗi bóng đèn được gán một địa chỉ IP riêng, cho phép nhà thiết kế điều chỉnh độ sáng (Dimming) từ 0% đến 100% cực kỳ mượt mà. Hệ thống được thiết lập các kịch bản tự động theo thời gian thực (Ví dụ: 18h hoàng hôn đèn bật 100%, 23h đêm tắt bớt đèn mảng lớn chỉ giữ lại đèn lối đi an ninh 30% độ sáng). Điều này giúp gia tăng tuổi thọ chip LED lên tới 50.000 giờ (tương đương 10-15 năm sử dụng) và tiết kiệm điện năng triệt để.
Một công trình chiếu sáng nghệ thuật không thể thành hình chỉ bằng một bản vẽ phác thảo. Đó là sự hợp tác chặt chẽ giữa Nhà thiết kế, Kiến trúc sư chủ trì và Kỹ sư ME. Quy trình làm việc chuyên nghiệp bao gồm 5 bước cốt lõi:
Các chuyên gia (Lighting Designer) sẽ làm việc với Kiến trúc sư để phân tích ngôn ngữ hình khối, vật liệu mặt tiền (kính phản quang, đá nhám hay nhôm) và bố cục cảnh quan cây xanh. Sau đó, họ sẽ xây dựng một bản Concept trình bày ý tưởng bằng hình ảnh tham khảo (Moodboard) và phác thảo tay (Sketches) hướng đi của các dải sáng, nhằm thống nhất câu chuyện cảm xúc với Chủ đầu tư.
Đây là bước thể hiện tính "khoa học" của dịch vụ. Sử dụng phần mềm thiết kế chuyên dụng (phổ biến nhất là Dialux Evo hoặc Relux), nhà thiết kế sẽ giả lập không gian 3D, nhập chính xác tập dữ liệu trắc quang (.IES file) của từng bộ đèn thực tế (từ hãng sản xuất). Phần mềm sẽ tính toán ra chính xác độ rọi (Lux) trên từng mét vuông mặt đất, độ vệt sáng, độ chói lóa và đổ bóng. Hình ảnh Render giả lập ban đêm (Night Rendering) sẽ phản ánh chính xác 95% diện mạo công trình thực tế khi thi công xong.
Hồ sơ thiết kế ánh sáng là "linh hồn" cho đội ngũ thi công điện. Nó bao gồm: Bản vẽ mặt bằng định vị chính xác tọa độ từng bộ đèn; Mặt cắt cấu tạo chi tiết cách lắp đặt đèn giấu kín vào phào chỉ tường hoặc ngầm dưới nước; Sơ đồ nguyên lý đi dây điện, tủ điện phân phối và cáp truyền tín hiệu điều khiển. Càng chi tiết, tỷ lệ rủi ro chập cháy và sai lệch khi thi công càng bằng 0.
Đơn vị thiết kế sẽ cung cấp một bảng BOQ chi tiết, thống kê số lượng, công suất, góc chiếu (Beam angle), nhiệt độ màu và mã sản phẩm đề xuất. Dựa vào ngân sách của chủ đầu tư, chuyên gia sẽ tư vấn các thương hiệu đèn phù hợp, từ phân khúc siêu cao cấp (như iGuzzini, ERCO, Viabizzuno, Lumenpulse) đến các thương hiệu tầm trung chất lượng tốt.
Đây là bí quyết tạo nên sự khác biệt của dịch vụ đẳng cấp. Sau khi nhà thầu đã lắp xong toàn bộ đèn, đích thân Nhà thiết kế ánh sáng sẽ có mặt tại công trình vào ban đêm để thực hiện khâu "Aiming". Họ sẽ trực tiếp vặn, chỉnh góc chiếu của từng chiếc đèn rọi (xê dịch từng độ một), thay đổi các ống kính quang học, gắn lưới tổ ong chống chói, cài đặt các kịch bản trên phần mềm điều khiển. Chỉ khi mọi vệt sáng hiện lên hoàn hảo, không có tia sáng "rác", công trình mới chính thức được bàn giao.
Giống như thiết kế kiến trúc, đơn giá dịch vụ thiết kế ánh sáng phụ thuộc rất lớn vào quy mô dự án (diện tích bề mặt, số tầng), mức độ phức tạp của hình khối kiến trúc và yêu cầu về hệ thống điều khiển thông minh. Dưới đây là bảng giá khung tham khảo trên thị trường hiện nay (Mức giá dao động tùy thuộc vào hồ sơ năng lực của từng công ty thiết kế hoặc Lighting Designer độc lập).
| Hạng Mục Dự Án Thiết Kế Chiếu Sáng | Gói Tiêu Chuẩn (Chiếu Sáng Tĩnh / ON-OFF) | Gói Cao Cấp (Smart Lighting / Dimming & DMX) |
|---|---|---|
| Chiếu sáng Cảnh quan Sân vườn Biệt Thự (Dưới 500m2) | Gói khoán: 25.000.000 - 40.000.000 VNĐ | Gói khoán: 50.000.000 - 80.000.000 VNĐ |
| Chiếu sáng Mặt tiền Biệt Thự / Dinh thự | Gói khoán: 30.000.000 - 50.000.000 VNĐ | Gói khoán: 60.000.000 - 100.000.000 VNĐ |
| Mặt tiền Tòa nhà Văn phòng / Thương mại (10 - 20 tầng) | 90.000 - 120.000 VNĐ / m2 mặt đứng | 150.000 - 250.000 VNĐ / m2 mặt đứng |
| Cảnh quan Resort / Khách sạn Nghỉ dưỡng (> 1 Hecta) | 50.000 - 80.000 VNĐ / m2 diện tích | 90.000 - 150.000 VNĐ / m2 diện tích |
| Chiếu sáng Media Facade (Lập trình Led Video) | Không áp dụng | Báo giá theo độ phức tạp của kịch bản lập trình (Tính theo Gói) |
Ghi chú: Đơn giá trên bao gồm trọn bộ hồ sơ từ Concept, Render 3D Dialux, cho đến Bản vẽ kỹ thuật thi công và 2-3 buổi giám sát tác giả / Aiming tại công trường ban đêm.
Trong quá trình làm nghề, các chuyên gia thiết kế ánh sáng thường xuyên phải giải quyết hậu quả của những dự án tự phát, nơi chủ nhà hoặc nhà thầu xây dựng tự mua đèn ngoài chợ điện và gắn theo cảm tính. Sự thiếu hiểu biết về vật lý ánh sáng sẽ dẫn đến những hậu quả tai hại sau:
Rất nhiều người chuộng sử dụng hệ thống đèn LED RGB đổi màu liên tục chớp nháy gắn ở mặt tiền nhà ở dân dụng hoặc dọc các gốc cây. Mới nhìn có vẻ vui mắt, nhưng về lâu dài, màu sắc rực rỡ và chuyển động quá nhanh (như đèn vũ trường) gây ra sự ức chế thần kinh, phá vỡ hoàn toàn ngôn ngữ kiến trúc sang trọng của công trình. Sự phô trương màu sắc không đúng chỗ là dấu hiệu của sự thiếu tinh tế trong thiết kế.
Một lỗi cực kỳ phổ biến trong chiếu sáng cảnh quan là đặt đèn pha (Floodlight) ở góc thấp hắt ngược thẳng lên các bức tượng điêu khắc hoặc khuôn mặt của phù điêu. Ánh sáng từ dưới cằm hắt lên tạo ra các bóng đen dài phía trên hốc mắt, mũi, mang lại cảm giác ma quái, kinh dị (tương tự như trò cầm đèn pin soi ngược lên mặt kể chuyện ma). Thay vào đó, cần sử dụng góc chiếu chéo 45 độ từ phía trước và trên xuống để tôn tạo khối 3D mềm mại.
Tiết kiệm sai chỗ bằng việc mua các loại đèn LED giá rẻ không rõ nguồn gốc. Chỉ sau 3 đến 6 tháng chịu mưa nắng, vỏ hợp kim bị gỉ sét, nước mưa ngấm vào làm chập cháy toàn bộ board mạch. Tồi tệ hơn, chip LED bị suy giảm quang thông (Lumen depreciation) nhanh chóng, từ màu vàng ấm 3000K biến thành màu xanh lè nhợt nhạt. Chi phí để đào đất, tháo dỡ, thay mới toàn bộ hệ thống đèn và dây cáp ngầm sẽ đắt gấp 3 lần số tiền bạn thuê một đơn vị thiết kế ánh sáng và sử dụng thiết bị chuẩn ngay từ đầu.
KẾT LUẬN: ÁNH SÁNG - LINH HỒN CỦA KIẾN TRÚC VỀ ĐÊM
Kiến trúc sư xây dựng nên thể xác của công trình, nhưng chính Chuyên gia thiết kế ánh sáng ngoại thất mới là người đánh thức linh hồn của nó khi màn đêm buông xuống. Đầu tư vào một giải pháp thiết kế chiếu sáng cảnh quan và mặt tiền chuyên nghiệp là khoản đầu tư cho nghệ thuật, sự an toàn, và sự bền vững. Một luồng sáng được tính toán kỹ lưỡng không chỉ là vẻ đẹp phù phiếm bên ngoài, mà nó còn tạo ra một "môi trường cảm xúc" thăng hoa, nâng tầm giá trị không gian sống, khẳng định vị thế của thương hiệu và khắc họa một dấu ấn thị giác trường tồn cùng thời gian.
Bài viết chuyên sâu này được biên soạn dựa trên các nguyên lý thiết kế quang học và các tiêu chuẩn chiếu sáng quốc tế được áp dụng rộng rãi bởi giới Lighting Designer.
